Werom in de tiid
lt ūndersteande, tige yndikte ferslach, is te lźzen yn it jubileumboekje "Van Marten Kalsbeek (13 mei 1900) tot Greetje Lubbi (13 mei 1985)" en waard op sneon 10 maaie 1985 oan 350 "Voedingsbondleden" yn Wergea oerhandige tidens in koarte betinkingsplechtichheid ta eare fan it 85-jierrich jubileum fan de "Voedingsbond FNV", earder de Nederlandse Bond van Arbeiders in het Landbouw-, Tuinbouw- en Zuivelbedrijf.
De trie wurdt oppakt tidens de oarlochsjierren, febrewaris 1941.
Ek waerd hjir staakt yn'e febrewarisdagen. De direkteur van toen riep de mensen bijelkaar en zei: "Als jullie niet weer aan het werk gaan, dan geef ik jullie namen op aan het bestuur." Maar machinist Brander dichtte er overheen: "Us namme nei de besetter, Kop ūnder wetter." De staking verliep, vooral door de overmacht van de bezetter. Toch gingen er honderden kilo's melk verloren. Slachtoffers zijn er gelukkig niet bij gevallen.
Het positieve resultaat van die staking is wel geweest voor de arbeiders in de zuivelindustrie, dat de "goeden" dichter bij elkaar werden gebracht, de eenheid onder elkaar als personeel groeide, we durfden weer wat aan. We hielden in die dagen alleen de fabriek nog schoon. De koelcel en het magazijn waren goede luisterposten. Brander en Van Foeken regelden de radio's. Kwart voor zeven, kwart voor acht en vaak midden in de nacht. Dan leek het echt voor de buitenstaander dat we druk aan het werk waren. Maar we luisterden naar de vrije stem uit Engeland. In de fabriek kon dat veel beter dan bij iemand thuis. De vrijheid kwam! We zijn na de bevrijding weer begonnen met een vergadering in het schaftlokaal. Het zou, zo meenden de meesten, uitdraaien op één grote vakcentrale E.V.C, waar allen bij aangesloten konden worden. Daar wilden al spoedig de Roomsen en de Gereformeerden niets van weten.
2 augustus 1946: 's avonds bij H. Castelein.
De voorzitter zegt een moeilijk punt te hebben, nl. afscheid van Wielinga, onze secretaris. Hij is blij dat Sipke Wielinga is benoemd tot onze direkteur.
Het is een hele promotie dat een gewone arbeider uit het bedrijf zo'n verantwoordelijke taak wordt gegeven. Dat gebeurde voorheen niet. Dan moest men wel Rijkszuivelschool of iets dergelijks hebben. Het aanspreken zal eerst wat moeten wennen.
De voorzitter stelt voor om, zodra er bezoek in de fabriek komt, Wielinga te zeggen. Oosterhof vindt dat we dat nu altijd maar moeten doen, omdat, als er straks weer meer personeel bij komt, dit wat een eigenaardige verhouding kan geven. De voorzitter vindt dat goed en adviseert de leden zoveel mogelijk de woorden van Piet Oosterhof in acht te nemen.
Het loon is vastgesteld op f. 39,50 voor de geschoolden, f. 36,50 voor geoefenden en f. 34,--voor ongeschoolden per week. Tevens hebben we er bij gewonnen dat we 12 dagen vakantie per jaar hebben, nl. 6 aaneengesloten dagen in de zomer en 6 snipperdagen in de winter.
20 Oktober 1948: Huishoudelijke vergadering in het schaftlokaal.
Er moet een fabriekscommissie komen. F. v.d.Schaaf, Jan van Wijk en D. Kamsma voor de
A.N.L.B. en H. Tolman voor het C.N.V. Besloten wordt om bindend op te leggen dat de vakantie-uitkering wordt uitbetaald op de zaterdag voordat men met vakantie gaat.
16 November 1948: Vergadering in het Dorpshuis.
In de beschrijvingsbrief van het Congres moet komen te staan dat men in de zomerperiode niet langer wil werken dat in een periode van 9 weken, 54 uren per week. Men wil eens in de 14 dagen het gratis verstrekken van klompen aan de zuivelfabrieken.
Oant sa fier.
Op śs eardere oprop om śs "ālde" stikken ta te skikken, hawwe wy nijsgjirrige reaksjes krigen. As jimme ūnder it himmeljen, as sokssawat, ek saken tsjinkomme wźrfan jimme tinke; dy soene eins ek in kear yn 'e Havensbank pleatst wurde moatte, dan kinne jim by de redaksje telāne.
Jelle Dijkstra
