Archief 2000
    Archief

Friesland is in trek. (LC 30-12-2000)
Optreden van Twarres afgezegd na val van Mirjam Timmer (LC 29-12-2000)
'Ons bioritme is volkomen naar de kloten'(Huis-aan-huis 28-12-2000)
Platina in Belgi voor het duo Twarres (LC 23-12-2000)
Twarreshaters zullen single verbranden (LC 22-12-2000)
'Wr bisto': een eigentijds gevoelsdocument (LC 22-12-2000)
Staande-mast-route valt fors duurder uit (Mid-Frieslander 19-12-2000)
Creatief Wergea maakt een jeugdfilm (Actief 15-11-2000)
Wergea positiver oer fernijng fan Bidler-terrein (MidFrieslander 12-11-2000)
HERINRICHTING CENTRUM WERGEA BELANGRIJKE STAP DICHTERBIJ (MidFrieslander 12-11-2000)
Wergea plat foar it Frysk! (LC 9-11-2000, troch: Ingrid Wagenaar)
Wergea loopt uit voor Mirjam en Johan (LC 31-10-2000)
Wergea, waterdorp met gouden kansen ("NOORDERBREEDTE" jaargang 24, NR 5, september-oktober 2000)
De uitdaging om er iets moois van te maken (Mid-Frieslander 24-10-2000)
Peuters van Wergea dolblij met hun nieuwe speeltuintje (Mid-Frieslander 24-10-2000)
Wergeasters maken eerste grotendeels friestalige jeugdfilm (Mid-Frieslander 24-10-2000)
'Wr bisto' ook in Belgische winkels (LC 15-10-2000)
Drum- & Lyraselectie Warga kampioen (LC 15-10-2000)
Twarres: sinds Simon en Garfunkle niet gehoord (LC 13-10-2000)
Twarres in Ahoy op verzoek Borsato (LC 13-9-2000)
Gemeenteblad Grou weg na anderhalf jaar (LC 12-9-2000)
Warga trotse koploper na zwaarbevochten zege op FC Oldemarkt (LC 11-9-2000)
Werkende ouders negeren nieuwe buslijn Grou-Warten (LC 8-9-2000)



Friesland is in trek.
Het aantal inwoners nam het afgelopen jaar explosief toe. Veel geboortes, nieuwe inwoners en een toename van het aantal asielzoekers zijn de redenen. Maar ook verlaten weinig mensen de Friese rust en ruimte. Ex-Limburger Kees van Heijnsbergen woont bijna dertig jaar in Wergea. Hij is niet van plan ooit te vetrekken. Mijn laatste gang is die naar Goutum. 
 
Kees van Heijnsbergen kwam dertig jaar geleden naar Friesland en is zich Fries gaan voelen. (foto LC/Paul Jansen)

Door Truus Duisterwinkel

WERGEA - Een oude zwart-wit foto met gekartelde randjes lokte hem jaren geleden naar Friesland. Kees van Heijnsbergen (60) verliet Limburg voor een foto van zijn Friese Marilyn Monroe. De eerste keer dat hij Wopkje opzocht, nam hij twee boksbeugels mee. Want die Friezen deugen niet, vertelden zijn kameraden. Van Heijnsbergen weet nu wel beter. Hij wil nooit meer weg. Hij is niet de enige. Hoewel in de Randstad leuke banen te over zijn, blijf een grote migratie naar het Westen uit. Mensen uit Friesland gaan er financieel namelijk flink op achteruit als ze in de grote steden gaan wonen en werken. De woonlasten zijn er veel hoger. Leeuwarders betalen twee tot drie keer zoveel voor een vergelijkbare woning in Amsterdam of Den Haag. Nee, liever een paar dagen per week in een hotelkamer dan verhuizen.

Ondertussen blijft Friesland in trek bij de westerlingen. Ruimte, rust en water blijven nieuwkomers lokken. In 1990 namen 3230 mensen uit de provincies Utrecht, Zuid-Holland en Noord-Holland de beslissing om naar Friesland te verhuizen. In 1998 waren dat er volgens bet Centraal Bureau voor de Statistiek 4334. Als iedereen in Nederland op zijn favoriete plek ging wonen, zou de bevolking van Friesland verdubbelen, bleek in 1997 uit onderzoek.

Sneeuw bedekt het glooiende weiland achter het huis van Wopkje en Kees van Heijnsbergen. In het wit figureren boerderij van Douwe Swierstra, wat schapen, een wandelaar en een paar ganzen. ,,Als mijn familie op bezoek is, staan ze meer voor het raam dan dat ze op bank zitten", zegt Van Heijnsbergen, Maar zo vaak komen zo vaak komen de Limburgers niet deze kant op. ,,Frankrijk licht blijkbaar dichterbij dan Friesland."

De kaatsregels leerde hij al snel, het dorpsleven werd van Heijnsbergen ook vlot eigen. Hij is bestuurslid geweest van Plaatselijk Belang, hield samen met veeartsen in de plaatselijke kroeg voorlichtingsavonden voor boeren.

Aan carnaval heeft hij inmiddels een hekel. ,,Verplicht gek doen, meer is het niet. Hier in Friesland is veel meer echte spontaniteit dan in het zuiden." De Friese mentaliteit vindt bij super. Ja is hier een blijvend ja. En acht uur is acht uur. Drenten moeten alles altijd nog even bekijken, Friezen weten wat ze willen.

Volgens het Sociaal en Cultureel Planbureau is het voorlopig niet afgelopen met de migratie naar het platteland. Mensen willen minder en minder wonen in grootschalige nieuwbouwwijken met compacte bebouwing onder invloedssfeer van de grote steden. ,,Het platteland zal onder druk komen te staan als gevolg van de toenemende vraag naar landelijk wonen", meldt het SCP in haar Sociaal en Cultureel Rapport.

Van Heijnsbergen vreest dat binnen enkele jaren nieuwbouwbuizen hem het zicht op de weilanden bij Wergea benemen. Jammer, maar protesteren zal hij niet tegen de komst van nieuwe buren. ,,Ik heb al dertig jaar van dit uitzicht kunnen genieten, Dan heb je mazzel."

Zijn zachte g is na dertig jaar Friesland niet verdwenen. En die acht 'r'-en in 'Bter, brea...' krijgt bij zijn keel nog altijd niet goed uit. Maar de Friese taal, die vindt bij prachtig. ,,Friezen kunnen in vier woorden zeggen waar Westerlingen vier zinnen voor nodig hebben." Nee, echt, niets dan lof. Even een stilte. ,,Ik fiel my Frysk." Vier woorden.
begjin / begin.

Optreden van Twarres afgezegd na val van Mirjam Timmer
WERGEA - Het duo Twarres uit Wergea heeft een optreden in Delft gisteravond afgezegd omdat zangeres-gitariste Mirjam Timmer bij een val haar arm en hand zwaar heeft gekneusd. Ze gleed in de nacht van Tweede Kerstdag uit op de brug in haar woonplaats en kwam daarbij ongelukkig op haar achterhoofd en arm terecht. Ze hield er een opgezette, blauwe pols aan over.

De opnamen voor het oudejaarsprogramma van Omrop Frysln heeft ze woensdag met zo veel pijn doorstaan dat ze dat ze na afloop besloot het optreden in Delft te annuleren. Het eerstvolgende optreden staat op 6 januari gepland, op Noorderslag in Groningen. De komende weken zijn Mirjam Timmer en haar Twarres-kompaan Johan van der Veen in de studio te vinden voor de voltooiing van hun eerste album. Omdat de gitaarpartijen al zijn opgenomen wordt niet voor vertraging van het album gevreesd.

begjin / begin.

Twarres komt na mega-succes 'Wr bisto' in januari met nieuwe cd-single
'Ons bioritme is volkomen naar de kloten'

door Piet Prins
WERGEA - Gysbert Japicx komt uit Bolsward, bij Leeuwarden hoort Slauerhoff, Dearsum werd bekend door Ids en Wergea heeft nu Twarres. Het goedlachse duo dat het als eerste presteerde met een Friestalig liedje een nummer 1 -hit te scoren en er bovendien in slaagde die plaats gedurende vele weken vast te houden. Mirjam Timmer (18) en Johan van den Veen (19) blijven ondanks het ongekende succes van het singletje 'Wr Bisto' lekker nuchter. Op de dag van het interview staan ze op het punt om naar Amsterdam af te reizen, waar ze n een gouden n een platina cd in ontvangst mogen nemen. Feessie!" roepen ze. Ach, eigenlijk is hun hele leven momenteel n groot feest. We horen net dat we in Belgi in n week van vijfendertig naar nummer twee zijn gestegen. Machtig!" 

 
Johan van der Veen en Mirjam Timmer scoorden in Nederland en in Belgi als Twarres met 'Wr bisto' een enorme hit. Dat het zo snel zou gaan , had ik natuurlijk niet verwacht, zegt Mirjam, maar dt er iets zou gebeuren , heb ik altijd geweten. (foto HN/Jaap Schaaf)

Dat het zo snel zou gaan, had ik natuurlijk niet verwacht, maar dt er iets zou gebeuren heb ik altijd geweten," zegt Mirjam. ,,We leven voor de muziek en ik heb steeds het gevoel gehad dat het ons zou lukken. Ik heb altijd naar rn'n gevoel geluisterd en dat is tot nog toe altijd goed gegaan. Ik ben van school gegaan omdat ik niet meer gemotiveerd was. 1k wist dat mijn toekomst in de muziek lag. Johan deed het zelfde. Hij volgde een koksopleiding en is daar ook mee gestopt. Ook zijn ouders waren niet blij met deze stap, maar we wisten dat we het zouden redden. En dat is ook gebeurd. We hebben alle vertrouwen in. En wij niet alleen. Ook de mensen om ons heen. We hebben een prachtig platencontract bij EMI. We mogen de komende drie jaar maar liefst drie albums maken. Dat is toch geweldig". De platenmaatschappij ziet, ons dus echt niet als een eendagsvlieg. Er zijn namelijk maar artiesten of groepen die een dergelijk contract krijgen aangeboden. De meesten mogen maar n of twee singletjes maken. Met ons zien ze het dus zitten. Ze passen goed op ons en nemen ons heel wat dingen uit handen. We hebben bij EMI te maken met een jong team en die mensen voelen ons heel goed aan. Onze manager Peter Funcke heeft dat en onze producer Peter van Asten heeft het ook. Ze zijn trots op ons. En wij op hen. Nee, we worden niet beschouwd als een ndagsvlieg. En dat zijn we ook niet! Ik ben nog liever een strontvlieg dan een ndagsvlieg. Niet dat iedereen zo'n strontvlieg even mooi vindt, maar je bent in ieder geval anders. Het liefst was ik een vlinder, maar ja, dat ben ik nu eenmaal niet..

Johan: De groepen waar een platenmaatschappij tegenwoordig veelal mee te maken krijgt zijn speciaal voor een bepaald doel geselecteerd. Met Twarres is dat anders. Wij kennen elkaar al van de kleuterschool. Samen hebben we daar ooit 'Op een onbewoond eiland' gezongen en toen al vonden de mensen dat onze stemmen goed bij elkaar pasten. Wij zijn niet voor een plaatje bij mekaar gezocht. Wij zingen al jaren samen, zijn helemaal op elkaar ingespeeld en dat hoor je ook.
Mirjam: Bij het componeren van onze nummers hou ik automatisch rekening met het stemgeluid van Johan. Ik hoor hem als het ware zingen als ik schrijf. Gevoelsmatig zijn Johan en ik n.. Dat is eigenlijk altijd zo geweest. We voelen elkaar aan, hebben dezelfde humor. We zingen al zo lang samen. Zoals vroeger bijvoorbeeld op de talentenjachten. We waren nog heel jong toen daar mee begonnen . Andere kandidaten namen voordat ze op moesten een borreltje zoals die keer in Wouterswoude. Wij waren zestien en zeventien en vonden dat we ook iets moesten innemen. Het hoorde er bij. Lekker stoer en we slikten alle beiden een pilletje. Je moest toch wat. Wat voor een pi1letje? Een aspirientje! Ha, ha. Je wilt het niet geloven, maar het is echt waar gebeurd. Geweldig h.

,,In de Telesoundstudio Van Frans van de Borg in Leeuwarden maakten we vorig jaar onze eerste cd. Toen we in het televisieprogramma van Paul de Leeuw 'Wr bisto' hadden laten horen, begon het pas goed. Omdat bij van den Borg de landelijke distributie in onze ogen niet goed genoeg was, hebben we gekozen voor EMI. Nou ja, het verhaal is bekend. Het nummer werd iets korter, er kwam een drumpartijtje bij en Twarres brak door. En het blijft goed gaan, Nog steeds. We hebben verschillende optredens met Marco Borsato en Clouseau gehad en binnenkort wordt onze cd ook in Engeland uitgebracht. Uit onderzoek blijkt dat Fries het in Engeland goed doet. Je hebt er dezelfde klanken. Het Fries klinkt, zo blijkt de Engelstaligen vertrouwd in de oren. Ik ben erg benieuwd. Het zou echt ongelooflijk zijn als we daar ook zouden scoren met 'Wr bisto'. Onze volgende cd-single wordt overigens Engelstalig. Die komt in januari uit. Er is nu al veel vraag naar en ik hoop niet dat het, publiek tegen die tijd schijtziek van het Fries en Van Twarres is. In maart komt ons eerste album uit, met zowel Friese als Engelse nummers. We zijn op. het ogenblik druk bezig met de opnamen. Het is momenteel natuurlijk razend druk. Optredens, opnamen, nummers maken. Ons bioritme is volkomen naar de kloten, maar we kunnen het hebben. Allebei. Het gaat perfect. Echt"
Johan: ,,Ik heb er helemaal geen moeite mee dat Mirjam de nummers schrijft. Het is wel goed. Ze doet het immers geweldig en ik kan me helemaal in haar teksten en haar muziek vinden. Als ik wat maak is het voor mezelf. Natuurlijk vind ik het Fries een mooie taal om je gevoelens mee uit te uit te drukken. Ik ben in tegenstelling tot Mirjam Friestalig opgevoed. Ik heb de Friese nuchterheid ook van huis uit meegekregen. En die komt me juist in deze periode erg goed van pas. Een Fries relativeert en komt z'n beloftes na. Hij denkt twee keer na voor 'ie iets doet of zegt. In Wergea zijn we ook geen sterren. We zijn Mirjam en Johan. We hebben hier altijd gewoond. Doe maar gewoon. Die mentaliteit spreekt me aan."
Mirjam: Maar wat we beiden niet willen, is dat Twarres een Fries stempel krijgt opgedrukt. We wonen er en we hebben een Friese hit, maar het merendeel van onze nummers is in het Engels. En dat blijft ook zo."

begjin / begin.

Platina in Belgi voor het duo Twarres
BRUSSEL (ANP) - Twarres heeft gisteren in Belgi een platina plaat behaald voor de debuutsingle 'Wr bisto'. In Vlaanderen werden de afgelopen maanden meer dan 50.000 exemplaren van het nummer verkocht. Dit weekeinde wordt Twarres van de eerste plaats van de topparade verdrongen door de titeltune van de Vlaamse versie van Big Brother, Het nummer van het Friese duo wordt echter nog steeds grijs gedraaid op diverse vlaamse radiozenders.
begjin / begin.

Twarreshaters zullen single verbranden
Groningen - De Twarres-haters bij studentenclub Bernlef in Groningen zien af van hun plan om op oudjaarsnacht de single 'Wr bisto' op de Grote Markt te verbranden. ,,Der is altyd in protte befeiliging om't se benaud binne foar de Z-side", licht Pier Fopma toe. ,,Dan slagget it s grif net om in brantsje te stoken. In plaats daarvan zullen ze de single, ondraaibaar gemaakt, in de cafs uitdelen als onderzetter. Vorige week werd het plan van de Bernlefleden, verenigd in de Kommissje Utroeiing Twarres, in deze krant aangekondigd. Daar kwamen enkele tientallen reacties op, aldus Fopma, van anderen met een hekel aan het nummer van Twarres, dat tot deze week op de hoogste plaats van de megatophonderd stond.
,,Dat sa'n soad minsken s maile soene om ek harren fgriis oer de strieminne tekst fan 'Wr bisto' lze te litten, hiene wy nea ferwachte, aldus Fopma. Verschillende mailers boden ook een Twarressingle ter verbranding aan. De KUT heeft inmiddels een eigen pagina op de internetsite van Bernlef (www.bernlef.com).
begjin / begin.

'Wr bisto': een eigentijds gevoelsdocument
Negen weken staat 'Wr bisto' al aan de top. Zelfs Belgi is inmiddels in de ban van Twarres. Waarom spreekt juist dit simpele liedje zo aan? Zijn het de exotische klanken van de Friese taal die voor de buitenwacht een onpeilbare diepte suggereren? Of is het gewoon de tijdloze melancholie van het liefdesverdriet die hier komt bovendrijven? Hoe het ook zij, dit megasucces roept vragen op, niet alleen over magie van popmuziek, maar ook over de tijdgebonden, emotionele onderstroom van de massa.

Door Huub Mous kunsthistoricus

Populaire muziek heeft vermogen om onbestemde gevoelens op te roepen die een sluimerend bestaan kunnen leiden bij het grote publiek. Zo wordt beweerd dat de Berlijnse Muur in 1989 niet zo snel gevallen was als heel Duitsland niet in de ban was geweest van een eenvoudig liedje dat wekenlang op de radio te horen was. 'Stimmen im Wind' van Juliane Werding bracht aan beide zijden van de muur een stroom van emoties op gang die een uitweg zocht in de actualiteit: Sei nicht traurich Susann, es fngt alles erst an!

Aan bet begin van de jaren zestig gaven de Beatles uitdrukking aan een opwindend, onderhuids gevoel van een nieuwe generatie aan de vooravond van andere tijden. Muziek kan een onbenoembaar voorgevoel uitdrukken maar ook een mengsel van spijt, heimwee en rouw, kortom een verscholen melancholie waar-voor geen aantoonbare reden in de werkelijkheid aanwezig lijkt, maar die plotseling en onstuit baar de kop op steekt. Zo kan een kortstondig verlangen naar een onbereikbaar verleden opeens doorbreken aan het oppervlak van de tijdgeest als alles juist volop in beweging lijkt en de blik alom op de toekomst is gericht.

Vanuit die optiek lijkt 'Wr bisto' een beetje op 'Yesterday' van de Beatles, waarin achteraf een gevoel uit 1965 exact gevangen lijkt. Beide liedjes hebben iets tegendraads. Beide zijn ook zeer eenvoudig van opzet en zelfs wat ouderwets. De intro is uiterst simpel. Met een paar akkoorden wordt de toon gezet. Daarna is het de combinatie van stem en tekst die het moet doen.

Hit van Twarres heeft alles in zich van de klassieke evergreen

Het arrangement leunt zwaar op violen die traag om de woorden heen meanderen. Maar belangrijker is de tekst zelf. In dat opzicht heeft de hit van Twarres alles in zich van de klassieke 'evergreen'.
Er wordt een vraag gesteld - wr bisto?- waarop de luisteraar geen antwoord krijgt. It is te lang lyn. Hoezo, te lang ge1eden? Gezien de leeftijd van de performers kan dat toch geen eeuwigheid zijn geweest. Ook de tekst van 'Yesterday' roept een onbeantwoorde vraag op. Why she had to go, I do'nt know. De verloren geliefde wordt zelfs vrijgepleit van schuld. Want do dochst gewoan neat ferkeard, zingt Twarres. I did something wrong, zingt Paul McCartney. Kortom, In beide gevallen een verdriet aangeroerd waar je niet volledig toegang toe krijgt. De kracht van 'Wr bisto' wordt mede bepaald door het zingen in 'close harmony'. Ook dat is ouderwets, maar hier zeer effectief. De meerstemmigheid van de melodie lijkt de stroom van gevoelens meer diepgang te geven. Het simplisme van de tekst is zo radicaal dat een bewustzijnsverlagend effect optreedt. Gedachten lijken als vanzelf te komen, voortglijdend op golven van onverwerkte emoties: Hjir bin ik / Wr bisto. Dat is het summum van eenvoud waarbij een basisregel van de evergreen wordt toegepast: het nadrukkelijk gebruik van beknopte zinnen met de persoonlijke voornaamwoorden 'ik' en 'jij' als terugkerende bakens in de tekst. Ook dat was een recept van Paul McCartney, dat later door Abba opnieuw werd uit gevonden.Ronduit briljant is de volgende frase: ik sjoch dy / ik hear dy / ik fiel dy. Deze opeenvolging van drie zinnetjes van drie woorden, waar ik en dy steeds op dezelfde plaats opduiken heeft bijna een hypnotiserende uitwerking. Het lijkt een rituele bezwering die een trance suggereert. Een klassiek voorbeeld als See me / feel me / touch me / heal me!, dat The Who ooit toepaste, haalt het niet bij deze magische herhaling van een paar simpele Friese woorden. 

 
Mirjam Timmer en Johan van der veen: ouderwetse 'close harmony'. foto ANP

De litanie wordt besloten met een subtiele doorbreking van het ritme in de tijdloze slotregel: Eltse kear opnij (2 x). Daarmee bijt de tekst van het liedje in zijn eigen staart. Evenals bij 'Time after time' van Cindy Lauper blijft die herhaling van woorden hangen als een soort mantra, een meditatieve reeks klanken die het bewustzijn opschonen om de onderliggende emotie een plaats te geven.

Doorslaggevend ten slotte is het universele karakter van de tekst. De woorden roepen een terugkerende verlatenheid op, een gevoel dat vraagt om telkens opnieuw gevoeld te worden. Daarmee ontstijgt 'Wr bisto' het gekoesterde zelfbeklag op de drempel van de volwassenheid dat menigeen nog altijd in zich draagt.

Bovendien heeft de tekst een existentile dimensie. Niet voor niets heeft 'Wr bisto' na het 'Waarheen' van Mieke Telkamp de weg naar de crematoria inmiddels gevonden. Maar dit liedje lijkt meer te suggereren dan de verwerking van een afscheid. Het is een eigentijds gevoelsdocument. Twee ijle stemmen in de wind. Prille melancholie die opeens door het asfalt heen breekt. Sterker nog, het is kunst.
begjin / begin.

Boarnsterhim betaalt 2,5 milloen extra
Staande-mast-route valt fors duurder uit
Grou- De uitvoering van de staande-mast-route van Leeuwarden naar Grou kampt met en tegenvaller van, naar verwachting, 7,3 miljoen gulden. Dat hebben gedeputeerde staten van Frysln vorige week dinsdagmiddag bekend gemaakt. Het college van burgemeester en wethouders in Boarnsterhim is er al mee akkoord gegaan 2,5 miljoen gulden voor haar rekening te nemen. De gemeenteraad zal hier over nog moeten beslissen en de raadscommissie Ruimtelijke Ordening brengt er 8 januari waarschijnlijk advies over uit. Met name stijgende grondprijzen zijn een belangrijke oorzaak van de overschrijding.

Voor het grootste deel gaat het om tegenvallers die nog moeten gebeuren, omdat or maar een deel van de vaarroute onder regie van de provincie daadwerkelijk. is uitgevoerd. Het gaat dan om de Ttsebrge, die 1,2 miljoen gulden meer kost dan begroot. Dit komt ondermeer door een extra fietsvoorziening, zwaardere maatregelen voor do verkeersveiligheid en een tegenvallende aanneemsom. Daarnaast verwacht men aan de Wergeasterfeart f 7000.000,- extra kwijt te zijn en 2,9 miljoen gulden extra aan de omleiding om Wergea. Door bezwaarmakers heeft het project bovendien zoveel vertraging opgelopen dat men verwacht pas in 2002 verder te kunnen gaan met de uitvoering van de staande-mast-route. Tegen die tijd zijn de prijzen ook weer behoorlijk gestegen. Ook verwacht men de nodige schadeclaims.

De provincie kan de klap prima opvangen. Daar heeft men a geld gereserveerd voor de uitvoering van de route en had men bovendien geld achter de hand voor het geval de Europese subsidies niet aan zouden komen. Met de aanleg van de Ttsebrge is dat geld al besteed en zet men deze reserve nu in om de overschrijding deels af te dekken. Over het geld dat de provincie al had gespaard, ontvangt men een miljoen gulden rente dat ook voor dat doel gebruikt gaat worden. Voor de gemeente Boarnsterhim ligt dat anders. Hier wacht men nog op de inkomsten uit de woningbouw bij Wergea en zou de belofte dat er geen stuiver meer voor do route wordt uitgegeven dan was gepland, het college danig parten spelen. Volgens wethouder Ate Oosterhof wordt de mogelijkheid van een bruggenruil onderzocht, waarmee de pijn wellicht iets kan worden verzacht. De enige bruggen die daarvoor in aanmerking lijken te komen, zijn de nieuwe bruggen bij Wergea die van het zelfde ontwerp zijn als de Ttsebrge. De Algemene Reserve van de gemeente lijkt ook geen soelaas te bieden, want de meerkosten van de school de OSG-Sevenwolden in Grou drukken daar al op.

staande-mast-route perikelen
Geluiden uit een politieke bomkrater....
GROU - Op een wat ongebruikelijk tijdstip dinsdagmiddag tussen 12.30- en 13.30 uur, is de gemeenteraad van Boarnsterhim ingelicht over de financile situatie rond de staande-mast-route. Voor de raad kwam de mededeling als een volslagen verassing. Op de agenda stond immers maar n punt: "soep met broodjes Na deze working lunch" was er nog een "radiostilte" tot 18.00 uur afgesproken, want de provincie had de regie over het naar buiten komen van het nieuws strak in handen.

Het college van burgemeester en wethouders wist vier weken geleden al van de overschrijding van 6,3 miljoen gulden, maar hoeveel het de gemeente zou gaan kosten -de 2,5 miljoen gulden- was toen niet bekend. Men wilde wachten met het inlichten van de raad totdat de consequenties voor Boarnsterhim, volgens eerder gemaakte afspraken met de provincie, duidelijk in beeld waren. Ook was men er bij met name de provincie beducht voor dat het nieuws van de tegenvaller voortijdig zou uitlekken. In het college heeft wethouder Ate Oosterhof (VVD) de verantwoording voor de planologische procedures rond de vaarroute en burgemeester Ype Dijkstra voor de financin. Misschien had men de fractievoorzitters eerder kunnen informeren, maar om de bovenstaande redenen zag het college daar vanaf.

"Gjin sint mear"
De afspraak met de gemeenteraad dat de staande-mast-route (SMR) "gjin sint mear" zou gaan kosten dan het afgesproken krediet hangt het college nu als een molensteen om de nek. Ook gedeputeerde Sicko Heldoorn, vorige week dinsdag in het provinsjehs, beseft in wat voor lastig parket het college nu zit. 'It is net redelik om it deistich bestjoer fan Boarnsterhim dr oan to hlden', vindt de provinciale bestuurder en wijst er op dat men ook bij de provincie is verrast door de aanhoudend hoge grondprijzen.
Maar zo gemakkelijk zal het college er waarschijnlijk niet vanaf komen. Eerdor was de staandemast-route al een splijtzwam in de raad, waarmee een pijnlijk gebrek aan vertrouwen tussen college en twee collegepartijen VVD en FNP, wordt blootgelegd. Vervolgens verdwenen de wethouders Oosterhof en Auke Bijlsma kortstondig van het politieke toneel. De verhoudingen tussen collegepartijen en het college zijn daarna wel in rustiger vaarwater gekomen.

Collegepartijen
'Op dit momint binne wy noch oan it brieden', reageert fractievoorzitter van de PvdA Johannes Zijlstra het afgelopen weekend. De grootste collegepartij wil eerst een verklaring met daarin de oorzaken van de overschrijding en de gevolgen ervan 'foar oare saken yn dizze gemeente." Verder wil de PvdA nog overleggen met de andere collegepartijen. Zijlstra geeft de hoop op een oplossing die de gemeente minder geld kost, nog niet op, want 'dit is hast it dbele" van wat de gemeente zou bijdragen. De VVD wil 'earst gjin sint ekstra" bijdragen, zegt fractievoorzitter Rinske Santema, die ook nog wacht op de onderliggende stukken. De partij stelt zich hard op, "want it kolleezje hat it oer sichsels troppen." In de optiek van de VVD had het college de coalitiepartijen eerder moeten inlichten met wiens hulp het onderwerp veilig door de raad had kunnen worden geloodst. 'Wy binne te let ynljochten", vindt Santema en 's wethlders moatte better mei us kommunisearre." Bovendien: "Ik fyn dat it kolleezje de rie net seriues nimt." De conclusie's van de provincie over de dure grondprijzen zijn wellicht wat voorbarig. Met de meeste eigenaren "binne se net iens in nderhandeling" weet het Wergeaster raadslid. Nog afgezien daarvan "is it gewoan de merke. It kolleezje hat sels it foarkeursrjocht dr oplein en dr wiene wy it ek net mei iens."
Daarnaast signaleert de VVD dat lagere overheden steeds vaker moeten opdraaien voor de tekorten van hogere overheden. "De minister (Netelenbos, red.) hat ek gjin sint ekstra oer foar de N-31." Aangezien het om een project gaat met provinciale ja zelfs landelijke dimensies, zou het de overheid passen om nu bij te springen.FNP-fractievoorzitter Lyda Veldstra maakt er geen gewoonte van om besloten vergaderingen te bezoeken, maar de persoonlijke uitnodiging van Ype Djjkstra op 1 december haalde haar toch over. 'Mar dit wy ek gelyk de lste kear', aldus Veldstra, die het overigens wel heel correct vindt dat eerst alle raadsleden op de hoogte werden gesteld, voordat het nieuws naar buiten ging. Ze vindt het "in hiele trieste saak en ek noch oer in nderwerp wat by s hiel gefoelich leit." In het vorige college was de FNP, een fel tegenstander van de staande-mast-route. Gisteravond heeft fractie met het bestuur overlegd over de kwestie. Fierders binne wy hiel benijd wr it kolleezje mei komt." Ook bestaat de vrees dat, als de vaarroute nog meer vertraging oploopt, het hier niet bij blijft.

Oppositie
Bij oppositiepartij CDA van ouds voor de realisering van de staande-mast-route- noemt genoegen met de argumenten waarmee provincie en college de overschrijding onderbouwen. 'We willen precies weten hoe het zit en wie waarvoor verantwoordelijk is", aldus fractievoorzitter Klaske van den Berg. Ze noemt de Ttsebrge als voorbeeld waarvoor een bureau een raming heeft berekent en de provincie uitvoerder. Het is dan ook vraag of de gemeente dan wel verantwoordelijk is voor de gang van zaken. Bovendien is de aanbesteding al geruime geleden geweest, waarmee argument van de geringe aanbestedingshonger discutabel wordt. Wat van den Berg hogelijk verbaasde, was dat het college zich niet in een vroeger stadium vergewiste van politieke steun van tenminste de eigen partijen. En dat nadat er al eerder een bestuurscrisis uit de staande-mast-route is voortgekomen. 'Wat foar ferhaldings hawwe wy wol net? Hjir sil ik seker in fraach oer stelle.' Harry Jonkers fractievoorzitter van Gemeentebelangen 2000 is vooral verbaasd dat we hier voor de tweede maal met een gigantische budgetoverschrijding te maken hebben' -de eerste was de duurdere school voor de OSG-Sevenwolden- en zet dat af tegen de afspraak dat af er geen gulden meer dan was afgesproken aan route zou worden besteed . Wat moet je nog geloven, vraagt Jonkers zich dan ook af. Ook is ontevreden over het tijdstip, waarop de raad is ingelicht. Voor een verder inhoudelijk oordoel wacht hij totdat hij tot hij de bijbehorende stukken heeft gekregen. Tenslotte de nmansactie van D66; Jan Smittenberg. Heel apart", noemt hij de wijze waarop het college de zaak bekend heeft gemaakt. De gevolgde procedure waarbij zelfs de collegepartijen niet zijn geraadpleegd, verbaasd hem ook.
begjin / begin.

Creatief Wergea maakt een jeugdfilm
"Wie hier Wergea iets doet, doet het fanatiek"

WERGEA- Wergeasters hadden het druk het afgelopen half jaar. Velen uit het dorp deden voor het eerst van hun leven mee aan het maken van een film. Dit was mogelijk doordat ze de gelukkige dorpsgenoten waren van Gerard Wolters en Sjors Vogelzang. Twee hobbymatige filmmakers met professionele kennis en apparatuur. Jelmar Hoekstra, eveneens uit Wergea, zat in het vierde jaar van haar docentenopleiding Drama. Toen ze hoorde van de plannen vroeg ze of het maken van een film in Wergea niet haar stage kon worden. 'De buorfrou fan Papa' ging afgelopen zondag in premire bij het Noordelijke Film Festival in Leeuwarden.

Komende vrijdag wordt de film in 'De Bidler in Wergea gedraaid. Daarna neemt het Centrum voor Film in Friesland het jeugdverhaal in distributie. Jelmar Hoekstra: "Als je ziet met hoe weinig geld de film gemaakt is en als je beseft dat het allemaal amateurs zijn die hebben meegewerkt, dan mogen we best trots zijn op het eindresultaat". Het verbaast haar niet. Er wonen veel creatieve mensen in Wergea. En wie hier iets doet die doet het ook meteen heel fanatiek.
De filmmakers Gerard Wolters en Sjors Vogelzang zijn betrokken bij iepenloftspul van Wergea omdat ze er een videoregistratie van maakten. Al.jaren speelde het duo met het idee om samen eens een korte speelfilm te maken. Jelmar Hoekstra hoorde dit en reageerde meteen. Ze zocht nog een stage en een filmproductie leek haar een leerzame ervaring. Gerard Wolters Sjors Vogelzang grepen haar aanbod met beide handen aan. In de winter periode werd de afspraak gemaakt om in juni te beginnen met de opnames.

Script
Gerard Wolters schreef het script. Het kreeg de titel 'De buorfrou fan Papa'. De opnames werden gemaakt in het dorp Wergea en de meeste spelers zijn zelf inwoner van het dorp. Er wordt in de.film zowel Fries als Nederlands gesproken. Ook in die zin geeft het een beeld van een Fries dorp zoals het is, vindt Jelmar Hoekstra. Er is bijna geen Fries dorp waar echt iedereen alleen maar Fries spreekt.

Het werd een jeugdfilm met een eigentijds thema: gescheiden ouders en volwassenen die het veel te druk hebben met hun carrire. In de film moet de twaalfjarige Marlijn op school een opstel schrijven over het dorp waarin ze woont. Maar wat moet je daar nu over schrijven?

Ze begint over zichzelf. Dat ze samen met haar moeder woont en dat ze haar vader niet kent omdat hij het te druk met zaken heeft. Dan gebeuren er een paar rare dingen, in haar dorp verdwijnen bejaarden en kinderen. Als Marlijn eens een weekend alleen thuis moet blijven brengt haar moeder haar bij haar vader. Daar leert ze de buurvrouw van papa kennen en komt ze achter dingen die volwassenen niet weten en ook niet zullen begrijpen.
Als Marlijn het opstel inlevert moet ze het van de meester overmaken. "Het moet gaan over het dorp waar je woont, geen fantasie," zegt hij. Maar Marlijn vindt dat zij haar dorp goed heeft beschreven.

Taken
De hoofdrol wordt gespeeld door Lieke Leffering (11). 'De kinderen van de basisschool konden auditie doen voor de hoofdrol, en ook voor de rol van Ilse een vriendinnetje," vertelt de stagiaire enthousiast.
Jelmars vriend, Paul Siemensma, gaf les in groep zeven en acht van 'De Twamester' in Wergea. Jelmar ging er een aantal dramalessen verzorgen en vervolgens mochten de leerlingen laten zien wat ze konden. Zeven jongens en meisjes werden uitgezocht om te laten zien hoe ze het voor de camera deden. 'Want dat is toch nog wel even iets anders, heeft Paul ervaren.
Lieke bleek het geschiktste te zijn voor de rol Marlijn. Lily Eleonora werd Ilse. Jildou Hotsma werd Marlijns moeder Martha. Jelmar Hoekstra speelt de buurvrouw. Voor mijn stage wilde ik zowel de productieleiding op me nemen als een rol in de film spelen, zegt Jelmar Hoekstra. 'Ik weet nog niet precies wat ik na mijn opleiding wil gaan doen. Maar acteren in elk geval ook. Op projectmatige basis voor bepaalde doelgroepen en productie maken lijkt me bijvoorbeeld heel leuk, vandaar dat ik dus zo breed mogelijk ingezet wilde worden bij het maken van de film.' 

 
Jelmar Hoekstra (links) had, als stage opdracht voor haar docentenopleiding Drama, de Productieleiding van de film 'de buorfrou fan papa' in handen. Haar vriend Paul Siemensma (rechts) componeerde het grootste deel van filmmuziek

Inzet
Vol bewondering heeft Jelmar naar de inzet van de betrokkenen gekeken. De film is in een hele korte tijd opgenomen; tijdens de vakantieperiode rond Hemelvaart en Pinksteren, omdat spelers en crew er anders geen tijd voor zouden kunnen vrij maken.

Het waren zware dagen voor de cameraman Sjors Vogelzang die dan toch van 's morgens tot 's avonds de ene na de andere shot stond op te nemen. De geluidsmensen waren al die druk in de weer met het in de juiste positie houden van de microfoon. "Soms moest een scne heel vaak over gedaan worden. Dat is dus steeds heel goed opletton," vertelt Jelmar. Omdat het maken van de film als stage gold was de tijd die er mee gemoeid kon zijn beperkt. Tijd voor het maken van een storyboard en een draaiboek was er niet.
Alleen het scenario werd geschreven. Dat had els gevolg dat tijdens de opnames nog veel aan het script gesleuteld werd.

'Het heeft hele grappige effecten in de film,' vindt Jelmar. Zo werd er in de film een sirene gebruikt voor op de politieauto. De sirene, bleek tijdens de opnames kapot te zijn. "Dat hebben we gewoon gebruikt. Paul speelt in de film de politieagent en hij komt de auto uit om te kijken wat er aan de hand is."

Zo wordt er in de film ook een ei stuk geslagen op iemands hoofd. "Uitkijken dat je niet vooruit gaat spelen," is de ervaring van Paul Siemensma. Maar als na talloze pogingen het dan goed op de film staat en er taart wordt gegeten, laat het zich niet moeilijk raden wat er gebeurt. "Die onverwachte actie staat ook op de film, met een heleboel spontaan gelach erbij. Heel grappig".
"Het zal wel lachen worden voor de dorpsgenoten als ze straks de film in De Bidler zien," denken Paul en Jelmar. "Inwoners uit Wergea herkennen toch de situatie en de mensen. Daardoor zien ze andere grappige dingen dan mensen die niet uit Wergea komen," zegt Paul. "Maar de film is ook zeker leuk voor anderen, want het is gewoon een leuk verhaal," vult Jelmar aan.
De filmmakers hebben er voor gekozen niet op zoek te gaan naar passende CD~muziek, maar gebruik te maken van eigen gemaakte muziek. Paul Siemensma had de eer hiervoor te zorgen: "Bij sommige scenes hoorde ik gelijk een bepaalde melodie. Bij andere delen deed ik er wat langer over."
Uiteindelijk componeerde hij het grootste deel van de muziek en speelde het vervolgens op zijn accor- deon. Bregtje, de dochter van Gerard Wolters, bespeelt de viool in film.
Gerard Wolters en Sjors Vogelzang hebben er de laatste maanden nog hard aan moeten trekken om de film voor het filmfestival af te krijgen. "Wel goed hoor zo'n deadline," vindt Jelmar. "Maar het is wel zwaar. (KvdD).
begjin / begin.

Wergea positiver oer fernijng fan Bidler-terrein
WERGEA - Het spraakmakende deel van de bevolking van Wergea blijft verdeeld over de dorpsvernieuwing van het Bidler-gebied in Wergea. Maar de teneur van de meningen was vorige week donderdag op een inspraakbijeenkomst in caf 's Lands Welvaren positiever dan op de eerste, informatieve bijeenkomst van 25 september. Dat is de stellige mening van secretaris Jitse Tadema van de Wurkgroep Doarpsfernijng .

"In heel soad wiene ddlik foar it plan, dat no ynhldt dat 75 persint fan it stek om it terrein stean bliuwt. Guon wolle alles sa folle mooglik by it lde litten en wer oaren wolle yn elts gefal it stek fanwege it histoarysk karakter behlde", concludeert Tadema.
Mensen kunnen vermoedelijk nog twee of drie weken schriftelijk op het plan reageren, dat enkele weken bij genoemde caf zichtbaar is geweest en bovendien bij de gemeente Boarnsterhim in Grou in te zien is. "Nei de ynspraakperioade komt de Wurkgroep Doarpsfernijng mei in advys. Dan folget de konklzje fan boargemaster en wethlders; trochgean mei it plan of neat feroarje, drnei eventueel behanneling yn de riedskommisje en de ried". Als de raad doorzet en er geen bezwaarprocedures volgen, kan het bestek worden opgemaakt en kan mogelijk na de zomer het project worden gegund, denkt Tadema.

begjin / begin.

HERINRICHTING CENTRUM WERGEA BELANGRIJKE STAP DICHTERBIJ

WERGEA - De werkgroep Dorpsvernieuwing Wergea heeft afgelopen donderdagavond voorlopig groen licht gekregen voor de plannen het Bidlerterrein en de Wopkes-hoek op de schop te nemen. Een maand geleden leek het er even op dat Wergea massaal tegen herinrichting van de dorpskern was. Nu blijkt dat op die vergadering alleen de tegenstanders af waren gekomen.

Mocht de indruk opnieuw bestaan dat het merendeel van de inwoners van Wergea tegen herinrichting van beide terreinen is en vindt dat het, huidige historische karakter bewaard moet blijven, dan is het simpel weg einde oefening. Dan blijft het Bidlerterrein zoals het nu is, zegt voorzitter van de werk groep Wil Terlaak. De werkgroep wil het huidige ontwerp niet tegen wil en dank doorzetten. Het Bidlerterrein moet herkenbaar blijven als terp. Het plan is nu om een brede trap van ruim 30 meter op de westelijke contouren van de terp te bouwen. Een functionelere in vulling om bijvoorbeeld het muziekkorps op te kunnen laten optreden. Een hekel punt is het oude hekwerk. Dat moet grondig onder handen genomen worden. Er is tegenstand om dit af te breken. Er wordt gekeken naar de mogelijkheid voor gedeeltelijk behoud van het hek. De bestrating moet doorlopen naar de overkant van de Kerkbuurt, de Wopkeshoek. Het grasveldje tussen het caf en de supermarkt wordt grotendeels bestraat. De Fricoweg schuift richting het caf, zodat er een aantal parkeerplaatsen voor de supermarkt gecreerd, kan worden. Een groenstrook om de Wopkeshoek wordt doorgetrokken tot langs het bedrijfsterrein', legt Terlaak uit.

De Werkgroep is in 1990 begonnen met een grote inventarisatie naar de knelpunten en wensen op dorpsvernieuwinggebied. Voor het Bidlerterrein kwam de wens naar boven,. Het terrein op te knappen en het terrein net als het gebouw zelf een wat functionelere bestemming te geven. Die wens is destijds vertaald tot een schets. De schets heeft ter inzage gelegen, maar er is nauwelijks op gereageerd. De uitkomsten van die inventarisatie en de geringe opmerkingen op het eerste ontwerp, zijn voor de werkgroep de basis geweest om tot de huidige herinrichtingsplannen te komen. Een tussentijdse variatie om de doorgaande weg om te leggen, heeft het niet gehaald. De opmerkingen van de laatste vergadering plus schriftelijke aanmerkingen, die de Wergeasters de komende weken nog kunnen indienen, worden vertaald in een definitief plan. Dat wordt begin volgend jaar aan het college van Burgemeester en wethouders voorgelegd.De subsidie komt uit een dorpsvernieuwingfonds van de provincie aangevuld door de gemeente.
begjin / begin.

Fan malarialangskonken, babbelegchjes, ldmoadrich en soerstoftinte
Wergea plat foar it Frysk! 
 
Switte boppe it Grut Frysk Diftee fan Wergea

Jong, ld, man, frou, elts siet tige konsintrearre op it puntsje fan 'e stoel te hearren nei de bjusterbaarlike tekst fan it earste Grut Frysk Diktee fan Wergea. Makke troch pleatslik pommerant en tikjeskriuwer Wiebe Sinnema en troch Jelle Dijkstra mei faasje foardroegen. In ferrassing fan de redaksje fan de jubilearjende doarpskrante De Havensbank. Koest in spjelde fallen hearre, mar ek gekreun om de brike setten en fynsten fan Sinnema. Medysk analist Arjen Agema waard nei in drege sjurearring teinlik winner en dat mocht ek wol mei sa'n rige Afk diploma's yn 'e bse!

Mei it meidwaan oan in diktee hiene se, yn Wergea al wat nderfining opdien. De redaksje fan de doarpskrante De Havensbank skreau al twa kear earder sa'n wedstriid t. Allinne dan gong it om it tige offisjele Grut Nederlnsk Diktee. De priiswinner fan ferline jier, dy't t lderwenst sels it ferslach fan de jn yn de doarpskrante skriuwt, kaam doe, mei it idee om de oare kears net de tekst fan it Grut Nederlnsk Diktee oan te hlden, mar om mei in eigen spesifike Wergeaster fariant te kommen. Hy, priiswinner Ab Strampel dus, hie sels al betocht dat Sinnema it stik skriuwe moast en Dijkstra fanwege syn perfekt swier ld it dan foardrage moast. De beide hearen, yn it deistich libben wurksum by de Postbank en de Belestingtsjinst gongen de tdaging oan. Strampel waard op syn winken betsjinne. Wat dy lykwols net betocht hie, wie dat de mannen dernei in diktee yn 't Frysk op poaten setten. Winnen siet der drom dit jier foar de Nederlnsktalige Fries net yn. Hy koe de flaters krekt nder de hondert hlde. De grap koe er lykwols bst wurdearje!

Hedonistysk
Sinnema traktearre de goed fyftich oanwzigen, tusken de 15 en de 80 jier ld, op in smeuge tekst la Rink van der Velde. Simmer 2000, it fuotbaljen, de Tour de France en de festiviteiten yn it eigen doarp: it siet der allegearre yn. Om efkes oan te jaan dat it tige dreech wie de neifolgjende sin: 'Fan Sartre op de Hillebuorren oant Douwe Swierstra my syn sfearfolle, ldmoadrige wize fan ngetiidzjen, fan teatsen nei keatsen, tstallings yn De Bidler en yn It Ald Stot, in sneon op it Fricoterrein mei in grienmank oan wille, fertier, snobberijen, spkes en muzyk, koartwei, sa'n bytsje alles dat past by de hedonistyske libbenswize fan hjoed de dei. 'Ik woe mar sizze: de Wergeasters moasten der al wat foar dwaan!'

Takom jier mar wer
Om der foar te soargjen dat alles goed geef wie, hie de Havensbankredaksje de tekst nei de Fryske Akademy opstjoerd en ferbettere en foarsjoen fan tal fan suggestjes weromkrigen. Yn it doarpshs sels sieten op de bewuste jn hsdokter Van Drooge en Paula Wobbes klear efter in rige wurdboeken. Nei 't de seal neffens tige strange regels inoars diktee neisjoen hie, kamen de bsten op de tafel fan de sjuery telne. Dy seagen de saak doe nochris goed oer. De bste fiif waarden oant op 'e bonken ta neisjoen en doe koe it heve: de tslach. Op nmer ien: Arjen Agema (17 flaters), op nmer twa: Jehannes Ytsma (meiwurker fan de Fryske Akademy, soe er it sjoen hawwe??) (22 flaters) en op trije: Lamkje Jonkman (learares fersoarging) (24flaters). De reaksjes nei frin wiene poerbst. De measten sjogge wol wat yn in jierlikse tradysje en wolle takom jier fuort wol wer.
begjin / begin.

Wergea loopt uit voor Mirjam en Johan 

 
Door Kerst Huisman (foto LC/Niels Westra)
WERGEA - Enkele honderden Wergeasters, middelbaar, oud, maar vooral jong, kregen gisteren een handtekening op een bierviltje van Mirjam Timmer en Johan van der Veen, plotseling de beroemdste inwoners van het dorp. Het zingende duo Twarres, dat wat doet denken aan de beroemde Isralische duo Esther en Abi Ofarim uit de jaren zestig blijft er bescheiden onder.

Heel Wergea, zo leek het wel, was gisteravond uitgelopen voor Mirjam en Johan. Al om half acht zaten de eersten in caf 's Lands Welvaren. Om tien over acht, toen het tweetal binnen kwam, zat het etablissement vol. 'Een donderend applaus klonk.

De eerste plaats van 'Wer bisto' in de Top 100 en de Top 40 bracht Jan Tijsma en Rimmy Tijsma-Sinnema eergisteren in actie. Ze zijn bevriend met de familie Timmer, en ze vonden dat ze een huldiging moesten organiseren. Grieteke van der Vlugt, haar man Henk Wielinga, Feike Schuurman en Rikus Hettinga deden ook mee.

Het was even afwachten natuurlijk, maar tegen achten was al duidelijk dat de belangstelling groot zou zijn. Op het biljart lagen twee witte T-shirts. Op het ene stond: 'Foar Mirjam s nr 1' op het andere: 'Foar Johan s nr1'. De bedoeling was dat iedere bezoeker er wat op zou. zetten: bij voorkeur zijn eigen naam, maar iets anders mocht ook.

Kinderen, tieners en volwassenen met bossen bloemen of een enkele roos wachtten in spanning af. Bakker Teije de Boer kwam aanlopen met een taart voor Twarres met toepasselijke tekst in chocola erop gespoten.

Om half negen kwam er nog steeds volk binnen. Veel van de leeftijd van Mirjam en Johan, maar ook ouderen. Wieger de Boer, die met zijn nichtje Sjoukje bij de deur staat zegt: ,,Dit is moai foar sa'n lyts doarpke, en dan ek noch yn it Frvsk." Zo ziet men maar: Frysk is cool man.

Tegen negenen is het eigenlijk zo ver. Twarres heeft de microfoons weten te bereiken. Mirjam stemt haar gitaar, maar eerst neemt Piet Kloosterman het woord. Want hij moet natuurlijk wel even zeggen dat het ontzettend leuk is voor Twarres en dat de koffie door Plaatselijk Belang wordt betaald.

Dan komt het grote moment: Mirjam en Johan zetten 'Wer bisto' in. De zaal luistert bijna ademloos. En als het afgelopen is natuurlijk een lang aanhoudend applaus. Voorzitter Jitse Hotsma van Plaatselijk Belang sluit af. Hij spreekt, zoals een goed voorzitter van P1aatselijk Belang betaamt, iets te lang. Maar dat mag de pret niet drukken. De Wergeasters houden van Mirjam en Johan.
begjin / begin.

Wergea, waterdorp met gouden kansen

Noord-Holland boven het IJ heet Waterland en het is tegelijkertijd het land van droogmakerijen. Hoewel Friesland met inpolderingen - de gigantische Middelzee, het Workumer Nieuwland en andere flinke projecten langs de kust - geen gek figuur slaat, zijn echte droogmakerijen beperkt in aantal en omvang. Met Staversemeer, in de Zuidwesthoek, en het Sensmeer en Atzemeer, bij Westhem en Blauwhuis, zijn voorbeelden uit de vroege zeventiende eeuw. Ten zuidoosten van Leeuwarden heeft een reeks aan meren gelegen die alle in de loop van de loop van de zeventiende en achttiende eeuw zijn drooggemalen. Daar bestond een waterland: het dorp Wergea (Warga) lag zelfs tussen drie meren in. Het verdient weer een echt waterdorp te worden. Zonder enig benul van de historische kansen dreigt het geld in een lelijk omleidingkanaal gestoken te worden.

De registratie van de octrooien van de Staten van Friesland is niet altijd even accuraat geweest. Het octrooi voor de droogmakerij van het Groote Wargaastermeer zou van 12 oktober 1633 zijn, maar uit andere stukken blijkt dat de initiatiefnemer al voor 2 augustus 1632 het octrooi op zak had. Plannen waren er al eerder; want in de vroege lente van 1631 gingen grondeigenaren en boeren van Wirdum al akkoord met de plannen. De kerkvoogden moesten in verband met de aanliggende dorpslanden met de bedijkers maar een contract sluiten. De Amsterdamse koopman Paulus Jansz. Kley was initiatiefnemer en liep ook bet grootste financile risico. De meeste deelnemers kregen financile problemen, die Kley zoveel als hem mogelijk was heeft proberen op te lossen. Daardoor werd het eigenlijk zijn polder.

DE BESTE VIS VAN FRIESLAND
Waarschijnlijk is het werk van de ringdijkaanleg al in de zomer van 1632 begonnen. Niet iedereen was het eens met de activiteiten. Tien jaar eerder had Winsemius in zijn beschrijving van Idaarderadeel gemeld dat tussen Wergea en Aegum het Wargaaster Nieuwemeer lag, waar de beste vis van Friesland gevangen werd. Het verhaal is overgeleverd dat vissers van Wirdum de al aangelegde dijk eens doorstaken. In de zomer van 1633 was het droogmalen met drie molens nog in volle gang en midden in de herfst van dat jaar stond het gebied in elk geval droog. Maar toen begon het eigenlijke werk pas. Er moesten vaarten en sloten gegraven en schuren gebouwd warden. De kwaliteit van de grond bleek ver beneden verwachting. Maar dat was wel een constatering die van de participanten kwam. Ze hadden bij hun forse investeringen vrijdom van bepaalde belastingen gevraagd en gekregen en tracbtten door geklaag die kwijtschelding te bestendigen of zelfs uit te breiden. Er was door de participanten vee gekocht, dus er zal wel van meet af aan veeteelt zijn bedreven. Er werden ook veldvruchten verbouwd; akkerbouw behoorde tot de activiteiten: koolzaad, rogge, zomerkoren. Uiteindelijk kwamen er vier boerderijen, alle gelegen aan de buitenkant, bij de ringvaart. Midden in de polder was weliswaar een weg aangelegd, de Middenweg, maar het vervoer van agrarische producten vond vooral plaats over water Het is ondanks het - vooral financieel - moeizame begin toch nog goed gekomen met de Wargaastermeerpolder. Tot 1883 is hij een particuliere polder gebleven en toen is hij bestuurlijk ingericht tot waterschap.

HEMPENSERMEER
Wensten de droogmakers van het Groote Wargaastermeer hun activiteiten niet voort te zetten met het Hempensermeer; anderhalve eeuw later dienden zich enkele ondernemers aan die het wel aan wilden vatten. Een eerste verzoek tot het droogmalen werd in 1773 gedaan. De volgende octrooiaanvraag volgde in 1779. Aanvragers Pieter Soveele en consorten kregen het octrooi met vrijstelling van enkele belastingen.In 1783 werd de termijn met nog een jaar verlengd en in 1784 waren ze inderdaad met het werk aan de gang. 'Ze' dat waren mogelijk Pieter Soveele en zijn mannen, maar het werk gebeurde in opdracht en voor risico van vier Makkumer ondernemers: Eibert Dirks, de broers Jan en Marten Kingma en Yme Tichelaar. Ook hier kwam een dijk en een ringvaart om de hele droogmakerij en aan de noordzijde werd een molen geplaatst die de negentig hectare land droog moest malen.

GELE PRONK
In het voorjaar van 1785 was dit werk geklaard en kon het land met greppels en sloten in regelmatige stukken van zes pondematen (ongeveer 2,2 ha) worden verdeeld, een indeling die nog steeds bestaat. De slappe bodem was aanvankelijk niet voor vee geschikt en in 1785 zaaide men er dan ook koolzaad. Het moet er n gele pronk geweest zijn, waar velen naar kwamen kijken. Er werd ook zomergerst en haver gezaaid. Eind augustus vernielde een zuidwester storm het gewas dat nog op het veld stond. Er werden twee boerderijen gebouwd, in het noorden en aan de oostelijke rand.

BESCHERMD VOGELGEBIED
De droogmakerij werd enkele malen verkocht. In het midden van de negentiende eeuw was het een soort familiebedrijf. De polder werd in die tijd uitsluitend voor de veeteelt gebruikt en daar is geen verandering meer in gekomen. Veranderd is wel de noordelijke strook van de polder. Die is bij de aanleg van de Wldwei van Leeuwarden naar Drachten van de polder afgesnoept. Van de drie boerderijen resteert nog maar n en die is de tijd niet ongeschonden doorgekomen. De noordelijke boerderij, de Marpleats, is in de nacht van 12 november 1931 in vlammen opgegaan en er is een moderne stelp voor in de plaats gekomen. Het verlies is vooral spijtig omdat de betegeling van de schouw, met het beeldverhaal van de droogmakerij, toen ook door de vlammen vernield is. Maar de molen bleef: niet meer de molen die het Hempensermeer in 1784 droog beeft gemalen maar de monniksmolen die er in 1863 voor in de plaats gebouwd is en die dankzij verschillende restauraties behoed is voor de ondergang. De polder wordt sinds 1955 machinaal bemalen, eerst met een dieselmotor thans elektrisch. Het is een beschermd vogelbroedgebied.

ECHT WATERDORP
Wergea was in de zestiende en bet begin van zeventiende eeuw een echt waterdorp, meer dan Grou en Woudsend. Ten zuiden van het dorp lag bet Groote Wargaastermeer; 220 hectare groot, ten noorden het Hempensermeer van 90 hectare en ten oosten ook nog het kleine Jornahuistermeer van nog geen 25 hectare. Het Jornahuistermeer is net als het Groote Wargaastermeer aan het begin van de zeventiende eeuw drooggemalen. En dan lag een stukje noordelijker en aan de andere kant van het Langdeel ook nog het Lousmeer; 34 hectare, dat er aan het einde van de achttiende eeuw ook aan moest geloven. De winning van landbouwgrond was de enige reden, maar voordelig zijn de droogmakerijen niet echt geweest.

INUNDATIE UIT HISTORISCH RESPECT
Het wordt tijd om de droogmakerijen aan het water terug te schenken. Het Lousmeer is een mooi gebied om als eerlijk, niet kunstmatig gecreerd wetland aan de natuur over te laten. Met het Jornahuistermeer kan hetzelfde gebeuren als de weg Wergea - Warten kan worden omgelegd. Dat betekent een extra hindernis voor het sluipverkeer dat deze weg te gemakkelijk kiest. De Hempensermeer en Groote Wargaastermeer kunnen dan grotendeels aan de waterrecreatie worden geschonken. Het zou een prachtige schakel kunnen worden in de water-as vanaf het Lauwersmeergebied langs Leeuwarden naar Grou en het merengebied van het Lage Midden. De capaciteit wordt sterk uitgebreid; een gebied met zo'n 180.000 inwoners krijgt een recreatieve waterontsluiting. Bovendien wordt zo de recreatiedruk op kwetsbare gebieden, zoals de Alde Feanen bij Earnew1d verminderd. Wergea en de rest van Boarnsterhim krijgen geweldige impulsen. De plannen moeten met grote zorg worden ontworpen, zodat we er geen ordinaire en landschapsvervuilende recreatievoorzieningen krijgen. Het dorp Wergea heeft een kwalitatieve historische basis om op eigentijdse wijze op voort te bouwen. 
 
Fragment van de grietenijkaart van Idaarderadeel uit de Scholtanus-atlas uit 1718

IDIOOT OMLEIDINGSKANAAL
Het is eigenlijk merkwaardig dat de inundatie van de vier meren, om de geschiedenis recht te doen en ze op een eigentijdse wijze te laten functioneren, nog niet heeft plaatsgevonden. Er zijn ook geografen en historici die de droogmakerijen juist als landschapsmonumenten waarderen. Ik vind het jammer dat Wergea de historische kansen niet grijpt. Onthutsend is het dat het dorp een kostbare maatregel is gaan toejuichen die het dorp een marginale positie geeft in het watergebeuren: een idioot omleidingkanaal. Wergea heeft namelijk ingestemd met een miljoenen verslindend omleidingkanaal langs de oostzijde van het dorp, om achterkanten van de dorpsuitbreiding met een enigszins schimmelig karakter heen. Bepaald geen reclame voor het mooie waterdorp.

WATERSNELWEG
De prachtige Wargaastervaart, die zich tussen schilderachtige waterbuurtjes in de kom van het dorp vernauwt, wordt als een probleem ervaren. De brug staat vaak open en de schepen kunnen elkaar nauwelijks passeren. Als de meren als waterplassen terugkeren, zal het er veel drukker worden. Voor de steeds groter wordende motorjachten is dat vreselijk hinderlijk. Maar het dorp heeft niks aan deze arrogante drijvende poeners (met bankcredieten) en wil ze toch ongehinderde doorgang verschaffen. De 'staandemastroute' moet hoe dan ook een watersnelweg worden, zo lijkt het. De waterrecreant krijgt zo de indruk dat hij in een halve dag de waterdiagonaal van Lemmer naar Dokkumer Nieuwe Zijlen moet nemen.

DIGITALE BRUG
De oplossing is zo simpel. Eerst zal de oude vaart opgeknapt moeten worden zonder het schilderachtige karakter te vernielen. Voorts moeten plezierige verkeersmaatregelen worden genomen; plezierig voor de recreant en aantrekkelijk voor de Wergeaster ondernemers. Met digitale middelen en mooie display's kunnen vr de vernauwing van de dorpsvaart de wachttijden voor de brug kenbaar worden gemaakt. In tien minuten kan net een ijsje worden gehaald, in twintig minuten kan men even naar de bakker of supermarkt. Mogelijkheden om het voorzieningenniveau op te krikken liggen er bijvoorbeeld bij terreinen en gebouwen en van de voormalige Frico-fabriek. Een mooi pad of een vlonder langs de vaart kan naar de kern van het dorp worden gelegd. De patatstrook moet dan van de herberg af en die krijgt in ruil een juweel van een terras op de brede kade aan het aan het begin van de Grutte Buorren. Wergea behoort de kans te grijpen om zich te vermarkten op een passende wijze, niet alleen met air candybars en eerste levensbehoeften, maar ook met aspecten uit de boeiende cultuurgeschiedenis. Aan de wachtkaden of -steigers krijgen de recreanten een folder (gefinancierd met een geringe verhoging van het bruggeld) met de heerlijkheden aan recreatie en cultuur die Wergea en het merengebied eromheen te bieden heeft. De watertoerist hoort geen hoort geen haast te hebben en hem en haar moet de onthaasting van een fascinerend waterdorp ook worden gegund. Zo kan het noord-zuid- en het zuid-noordverkeer na zich lichamelijk en geestelijk geravitailleerd te hebben om beurten door de brug en de prachtige dorpsvaart. Zo'n voorziening kost met de toch noodzakelijke opknapbeurt van de vaart een fractie van een omleidingkanaal.

Het is niet zo moeilijk om in Wergea de vaart er weer in te krijgen. Het een volgt uit het andere. De Groote Wargaastermeer en de andere meren moeten weer onder water en het onzalige omleidingkanaal moet tegen elke prijs tegengehouden worden. Dan komt de rest vanzelf.
(Niet alle foto's uit dit artikel zijn overgenomen)

begjin / begin.

De uitdaging om er iets moois van te maken
De passie: van Sjors Vogelzang 
 
Sjors Vogelzang achter de montagetafel (foto: Anja Zwanenburg)

WERGEA - Soms komt hij in de knoei als hij niet de goede beelden heeft. Dan moet hij creatief te werk gaan om het toch tot een goed einde te brengen. Tegelijkertijd is dat ook zijn grote uitdaging: van losse beelden iets moois zien te maken. Sjors houdt zich 'niet alleen bezig met het monteren van beelden. Hij doet ook veel camerawerk.

Sjors Vogelzang uit Wergea was als kind veel met dia's in de weer. Die interesse voor foto en filmbeelden zat er dus jong in. Toen zijn moeder een camera aanschafte om mee te kunnen filmen, was Sjors er dan ook als de kippen bij. Hij maakte op 9-jarige leeftijd al familiefilmpjes, met knip- en plakwerk werden dat interessante films voor het familiearchief.

Bruiloften en partijen
Later ging Sjors ook filmen op bruiloften en partijen. In begin filmde hij op zo'n feestdag wel twaalf bandjes vol. Met die twaalf bandjes ging vervolgens knippen en plakken tot er uiteindelijk nog een bandje overbleef. Dat wurdt wol hieltiten minder, ik hoech no gjin tolve bandjes mear te brken foar videobn, aldus Sjors. Jo krije hieltiten mear underfining. Tegenwoordig houdt Sjors zich niet meer zo bezig met filmen van familiefeesten. De nadruk ligt nu meer op het maken van bedrijfsfilmpjes en het filmen van toneel en openluchtspelen.

Monteren
Het werk van Sjors wordt steeds professioneler, zo ook zijn apparatuur. Thuis heeft hij een speciale monteerkamer, met de meest geavanceerde apparaten. Sjors.monteert daar niet afleen zijn films, maar zet er vaak ook zelf een muziekje onder. Daartoe heeft hij een verzameling van honderden cd's tot zijn beschikking. Het ziet er allemaal heel professioneel uit. Toch is het voor Sjors een hobby. Myn ambysje is wol om nochris fant it berop in film te meitsje. Mar ik fyn it sa ek prachtich. Boppedat bin ik hiel tefreden mei it wurk dat ik op it stuit doch.'

Premire
Toch heeft Sjors afgelopen zomer op professionele wijze aan een speelfilm meegewerkt. Het was een grootschalig project, waaraan vijfenveertig mensen uit Wergea meewerkten. Gerard Wolters schreef hiervoor het script en deed de regie. Sjors deed het camerawerk en de montage en regelde de facilitaire kant. De film, die op 12 november in de Harmonie (Leeuwarden) in premire gaat tijdens Let Noordelijk Filmfestival, heet: 'De buorfrou fan Papa'. Waar de film over gaat? Een tipje van de sluier: een meisje schrijft een opstel over 'het dorp waarin ik woon'. In dat dorp (Wergea) gebeuren vreemde dingen. Een clown, kinderen en bejaarden zijn de speerpunten van het verhaal. Het is een spannende film met veel komische taferelen. Voor Sjors is het maken van film het hoogtepunt van zijn filmcarrire tot nu toe.

Samenwerking
Niet alleen in deze ook in andere filmprojecten werkt Sjors nauw samen met Gerard Wolters. We kinne elkoar hiel goed oanfolje we binne in leuk team tegearre aldus Sjors. Samen zitten ze heel wat avonden in de monteerkamer van Sjors. Ook haast iedere zondag zijn de heren samen aan het werk. Sjors heeft zelf geen opleiding op filmgebied, maar leert een hoop van Gerard, die wel een filmstudie achter de rug heeft. Wat volgende grote project zal zijn? Dat moeten we maar rustig afwachten..
Anja Zwanenburg.

begjin / begin.

Peuters van Wergea dolblij met hun nieuwe speeltuintje
Modern speelgoed bederft fantasie van de jeugd 
 
Een speeltuin werkt alleen maar als de ouders meedenken. Het bracht de ouders uit de verschillende straten in Wergea bij elkaar.
(foto: Anja Zwanenburg)

WERGEA - Het is misschien wel iet het grootste nieuws van deze week, maar dat is ook wel het laatste waar de kleutertjes uit Wergea aan dachten, toen ze afgelopen zaterdag aan de pannenkoekjes zaten. Samen met hun pappa's en mamma's vier den ze de officile opening van het speeltuintje van buurtvereniging de Foudering. Nog napuffend van het spelen op de drie toestelletjes, zitten zo'n 14 peuters uit de Mounder, de Kooistrawei en de Weimakker te smullen van de pannenkoeken en oliebollen. Initiatiefnemers Frida Huizinga, Marja Janka en Jet Windig verkopen dit favoriete kinderspijs tijdens de opening aan de bewoners van de streek om de eerste centjes voor het onderhoud van de toestellen te kunnen betalen.

"Tikkeboartsjen"
Terwijl de poedersuiker tot achter de oortjes zit, brabbelen Wierd Stoker (5) en Merel van de Broek (3) hoe trots ze zijn op hun nieuwe speeltjes:' Leuk, gewoan moai wat drave en boartsjen en tikkeboartsjen dwaan en prate yn it praathske.' De moeder van Wierd verduidelijkt de uitspraken;'Als ze boven op het dak zitten, is het veilig en mogen ze niet getikt worden, snap je? 'Jos de Jong (12) weet nog hoe het er twee jaar geleden op het grasveld uitzag: 'Er was een oude paal om op te zitten of te lopen en er stond een vies huisje waar jongens in piesten. Nu is het allemaal v1 mooier'.

Er is bewust gekozen voor simpele toestellen', legt Marja Janka uit. 'Bij kinderen in deze leeftijd is het belangrijk dat ze hun fantasie ontwikkelen. Tegenwoordig hebben de kinderen veel te veel speelgoed wat tot in de details is uitgevoerd. Ze drukken een paar keer op een knop en dan wordt het in de hoek gegooid. Door ons eenvoudig huisje en de klimpaaltjes bedenken kleuters zelf allerlei spelletjes met nog meer verschillende regeltjes.'

Speelgroep stapt op
Jet Windig schrok vorige week hevig toen het bestuur van de gezamenlijke speeltuinverenigingen Speelgroep Boarnsterhim bij de gemeente aankondigde op te stappen. 'Ik had zoveel leuk nieuws te melden in die vergadering over ons speeltuintje en zat me al schrap te zetten om dit te melden. Ik kan me goed voorstellen dat het bestuur afgetreden is. We hebbende afgelopen week rechtstreeks bij de gemeente geregeld dat er hier en daar houtsnippers kwamen. Dat werd gelijk geregeld. Het bestuur van de Speelgroep Boarnsterhim zit al maanden op antwoorden van de gemeente te wachten en dat werkt niet stimulerend. De zon breekt door wanneer de hele buurt aan de tweede ronde oliebollen begint.

Onder gele, rode en groen vlaggetjes zitten de pappas en.mamma's intussen ook te smullen. 'Een speeltuin kan alleen maar werken als alle ouders mee willen denken. Het heeft de mensen uit de verschillende straten weer bij elkaar gebracht. Mede door een belangrijke donatie van Jantje beton en de gemeente Boarnsterhim kunnen onze kinderen weer lekker buiten spelen' vertelt Marja tevreden terwijl ze ziet dat haar dochtertje haar hele jas onder smeert.
Harold Kramer

begjin / begin.

Wergeasters maken eerste grotendeels friestalige jeugdfilm 
 
Op de voorgrond hoofdrolspeelster Lieke Leffering met achter haar Lilly Eleonora. (foto Orre de Jong)

WERGEA - De nieuwe Friese jeugdfilm 'De bourfrou fan papa' gaat op 12 november in premire tijdens het noordelijk filmfestival. De film is de eerste friestalige jeugdfilm die tot nu toe is gemaakt. 'Het is eigenlijk een jeugd en familiefilm,' aldus regisseur en scriptschrijver Gerard Wolters uit Wergea, 'want anders krijg je meteen het gevoel dat het alleen voor kinderen bedoeld is.'

Het idee om een rum te maken bestond al langer. Samen met Sjors Vogelzang, de eigenaar van een videobedrijfje in.Wergea had Wolters het idee om in samenwerking met de plaatselijke toneelvereniging en het iepenloftspul Wergea een korte film te maken. Het plan werd echter ieder jaar opnieuw verschoven, tot het begin vorig jaar eindelijk van de grond kwam. Aanvankelijk was het de bedoeling dat de film niet langer zou worden dan ongeveer twintig minuten. Toen het script dat voor de film gemaakt was niet erg wilde vlotten werd besloten een oud script van Wolters te gebruiken. Dit script was een paar jaar eerder al geschreven maar was toen niet van de grond gekomen door onder andere financile prob1emen. Het script werd bewerkt voor de film in Wergea, maar bleek toen maar liefst zestig pagina's lang te worden. 'In de filmwereld is n pagina script goed voor ongeveer n minuut film, dus hadden we een verhaal liggen voor zestig tot zeventig minuten speelfilm'.

Regelgeving
Ook de komst van studente drama Jelmar Hoekstra zorgde voor een extra impuls. 'Zij wilde haar stage van de NHL graag bij de film vervullen en zo kwam zij bij ons terecht'. Zij kon veel extra tijd in de film steken waardoor een grotere productie mogelijk was. Dat de film uiteindelijk tot stand is gekomen is te danken aan de nieuwe regelgeving van Den Haag. Er is nu veel belasting voordeel voor particulieren en bedrijven om te investeren in een film. Of dit ook van invloed is geweest op de financiering van de 15.000 tot 20.000 gulden die nodig was voor dit project is moeilijk te zeggen, maar volgens Wolters speelt het zeker mee. Een deel van het benodigde geld kwam van de provincie en de gemeente Boarnsterhim.

Medewerking Wergeasters
De film werd uiteindelijk in 'slechts' tien dagen geschoten in en rondom Wergea, onder grote belangstelling van de inwoners van Wergea. De medewerking van de Wergeasters was ook groot. 'Zo zat er een echtpaar tijdens de opnames in de zon bij het water. Ze kwamen net in beeld en moesten zo de hele duur van de opnames blijven zitten, omdat anders de plotselinge verdwijning wel eens verwarring kon zaaien bij het publiek.' Dat de productie in tien dagen klaar moesten zijn had vooral te maken met de beschikbaarheid van de medewerkers. 'We hebben de opnames gemaakt tussen Hemelvaart en Pinksteren omdat toen veel mensen vrij waren. De mensen die toen niet vrij waren hebben er speciaal snipperdagen voor opgenomen' . Op sommige dagen werd gefilmd van acht uur 's ochtends tot n uur 's nachts en dan wilden de irritaties wel eens hoog oplopen. Wolters noemt dit echter alleen maar een goed teken. 'Dat de ideen botsten geeft alleen maar aan hoe erg betrokken iedereen was bij het resultaat'.

Festivaldirecteur enthousiast
Het enthousiasme bij de medewerkers blijkt volgens Wolters ook wel uit het uiteindelijke resultaat. 'De meeste mensen hadden nog geen eerdere ervaring opgedaan bij de film en dan is dit een knappe prestatie.' De film zal op 12 november in premire gaan op het noordelijke filmfestival. 'Na het zien van het eerste deel van de film was Anneke van Rensen, directeur van het festival, zo enthousiast dat ze vroeg of we de film op het festival in premire wilden laten gaan.' Daar zal het gepresenteerd worden naast films als 'Dancer in the dark' van Lars von Trier en de IJslandse zangeres Bjrk en 'Twin falls Idaho' van Michael Polish.

Of de film ook na de vertoning in de Harmonie tijdens het festival en in de Bidler in Wergea daarna ook nog mensen zal trekken weet Wolters nog niet. De combinatie van drama en humor zal wel veel mensen aanspreken. Het verhaal gaat over een meisje dat gn aandacht krijgt van haar gescheiden ouders. Als ze op school een opstel moet schrijven over het dorp, beschrijft ze een beeld van een wereld waar de volwassenen alleen denken aan geld verdienen en belangrijk zijn. In de film worden de mensen van een afstand bekeken en kun je zien hoe idioot het eigenlijk is wat ze doen'. Het is echter beslist geen belerende film benadrukt Wolters echter.

Tachtig procent Friestalig
Interessant aan het project 'De bourfrou fan pappa' is ook het feit dat het deels Nederlands en deels Fries gesproken is. In dorpen in Friesland zijn altijd drie categorien mensen aanwezig qua taal. De groep die zowel thuis als in het dorp Fries spreekt, een deel dat thuis Nederlands spreekt en in het dorp Fries en een groep die helemaal gn Fries spreekt. Dit wilden we ook in de film naar voren laten komen. zo spreekt de hoofdrolspeelster Lieke Leffering Fries en n van de andere meisjes, Lilly Eleonora, helemaal niet. Ook is het opstel waaraan het verhaal is opgehangen Nederlandstalig. 'Het grootste gedeelte van de film is echter Fries. 'De verhoudingen liggen ongeveer op tachtig procent Fries en twintig procent Nederlands. Ook de titel is een combinatie van Nederlands en Fries. Hiervoor was vooral gekozen omdat het Fries maar n benaming heeft voor de vaderfiguur, heit. Er is geen strengere of vriendelijker benaming 'We hadden ook kunnen kiezen voor de bijvoorbeeld 'De buurvrouw van heit' maar we vonden dit toch sterker.'
'De bourfrou fan papa' is ontegenzeggelijk een echte Wergeaster productie. Vrijwel de hele crew en speelsters waren afkomstig uit het dorp zelf en bovendien werden alle opnames in en rondom dit dorp gemaakt. Mocht de film een succes blijken zal de winst gedeeld worden met iedereen die er aan mee heeft gewerkt, maar mochten de makers er niets aan overhouden dan is er beslist gn man overboord. 'We hebben een zeer leuke tijd gehad en ook dat was het wel waard'.
Wytse Vellinga
begjin / begin.

'Wr bisto' ook in Belgische winkels
WERGEA - Na het succes in Nederland brengt platenmaatschappij EMI de single 'Wr bisto' van het duo Twarres uit Wergea nu ook uit in Belgi.
De bij de liedjes horende videoclip is inmiddels naar een aantal Belgische televisiestations gestuurd. Afhankelijk van de verkoop wordt besloten of de plaat in meer landen op de markt komt. Het is overigens niet voor het eerst dat een Friese cd op de Belgische markt verschijnt, ook de cd's van De Kast zijn er te koop.
Vanavond treedt Twarres samen met Marco Borsato en Clouseau op in het sportpaleis in Antwerpen. Later op de avond volgt nog een optreden in het dorpshuis in Berlikum.
begjin / begin.

Drum- & Lyraselectie Warga kampioen
BARNEVELD- De Drum- & Lyraselection Warga is zaterdag voor de tweede keer Nederlands kampioen geworden in Barneveld. Daar werd het topconcours, gehouden van de Koninklijke Neder1andse Federatie voor Muziekvereniging (KNFM).
Alleen wie hoog heeft gescoord op gewone concoursen, komt voor deelname aan het topconcours in aanmerking. De Wergeasters hadden in Hoogwoud 92,25 behaald, en werden daarom uitgenodigd. In Barneveld werden 88,38 punten behaald, genoeg voor de titel van het Nederlands kampioen, sectie A middenklasse. Om het te vieren, gaan de winnaars zondag rond drie uur door het dorp.
begjin / begin.

Twarres: sinds Simon en Garfunkle niet gehoord 
 
Johan van der Veen en Mirjam Timmer van Twarres : De maatschappijen wisten van elkaar en begonnen tegen elkaar op te bieden.

In het voorjaar van 1999 kwam 'Wr bisto' van Twarres voor het eerst uit als single. Het reikte niet verder dan een plaatsje in de Mega Tip 30, de verkoop rechtvaardigde geen notering in de Top 100.
Een jaar later werd 'Wr bisto' voor de tweede keer uitgebracht. Inmiddels staat het nummer op de 10e plaats van dezelfde Top 100. Wat is het verschil?

WERGEA - Vooropgesteld, het is niet dezelfde opname die nu zo in de Top 100 prijkt. De nieuwe versie is met een minuut ingekort, de begeleiding is uitgebreid met bas en drums. Maar veel belangrijker voor het succes is dat het Twarres duo Mirjam Timmer (18) en. Johan van der Veen (19) uit Wergea van een regionale Platenmaatschappij is verhuisd naar het grote, internationaal opererende EMI.
In juni tekende het duo een contract waarin ze zich verplichten om in drie jaar drie cd's te maken. De belangstelling van EMI voor Twarres, dat met 'Wr bisto' de Publieksprijs van Liet 99 won, was gewekt na een optreden bij Paul de Leeuw in november vorig jaar. Naast EMI toonden ook, Poly en drie andere grote maatschappijen interesse.
Mirjam Timmer: ,,We hebben alles rustig op ons af laten komen, zijn heel nuchter gebleven. Die maatschappijen wisten van elkaar en begonnen tegen elkaar op te bieden. Uiteindelijk kwam EMI met het beste aanbod."
Waar het de eerste keer al mis ging bij de distributie van de cd, is deze keer alles tot in de puntjes geregeld. Pluggen, promotie in televisie- en radioprogramma's, voor alles is iemand.
Twarres heeft de afgelopen weken in een heel rijtje tv-programma's opgetreden, waaronder koffietijd en Top of the Pops en iedere keer werd het duo vergezeld van een EMI-medewerker.

De ervaring leert dat het gros der debutanten de Top 100 helemaal niet haalt Mirjam Timmer: "We waren allang blij toen we een paar weken de 32-ste plaats haalden. De week daarop zakten we naar de 35-ste, toen dacht ik: dit was het dan. Leuk, volgende single. Maar tot onze verrassing stond ie een week later 27, daarna op 23, toen op 17 en nu op 10."

Johan van der Veen en Mirjam Timmer zitten momenteel midden in de opnames van het eerste album. Iers, folkachtig, zesachtste maat veel dissonanten beantwoordt Mirjam de vraag of het album in een genre is in te delen. Twee van de liedjes op het album zijn in het Fries, de rest is Engels. Aan het Nederlands wagen ze zich voorlopig niet. Dat zingt volgens Mirjam lang zo lekker niet als de beide andere talen.

Als het album klaar is gaat Twarres op tournee met een band. Nog niet duidelijk is wanneer dat zal zijn. Mirjam: "Waarschijnlijk in december of januari. Maar het kan ook later worden. Bij EMI zeggen ze dat we lekker rustig aan moeten doen. Voorop staat dat het een goed album wordt."

De tweede versie van 'Wr bisto' is geproduceerd door Peter van Asten, die eerder werkte voor onder anderen de Dolly Dots, Gordon, Centerfold, Maribelle en Willeke Alberti. Hij zegt bijna van zijn stoel te zijn gevallen, toen hij het optreden van Twarres bij Paul de Leeuw zag. "Die twee zijn zo onwaarschijnlijk talentvol. Ze voelen elkaar met hun stemmen en harmonien zo verschrikkelijk goed aan, dat heb ik sinds Simon en Garfunkel niet meer gehoord.
Het is nooit de geijkte tweede stem die ze zingen, ze weten het zo te brengen dat het altijd Twarres is. Zelfs als ze een verjaardagsliedje zingen. Ze gaan een hele grote toekomst tegemoet, ook internationaal. Tussen al het spektakel van de Top 100 vallen ze gewoon op met hun heel bijzondere, persoonlijke geluid.
begjin / begin.

Twarres in Ahoy op verzoek Borsato
LEEUWARDEN - Twarres speelt op 6 oktober in Ahoy te Rotterdam. Het jonge duo uit Wergea is dan te zien in het voorprogramma van Marco Borsato, die zelf te kennen gaf dat hij Twarres er graag bij wilde hebben.
Overigens doen enkele muzikanten uit Borsato's band mee op de nieuwe versie van 'Wr bisto', die deze week op 35 in de Mega Top 100 staat. In november wordt een volledig nieuw album verwacht. Zaterdag treedt Twarres op in de Harmonie, tijdens het popfestival Freeze.
begjin / begin.

Gemeenteblad Grou weg na anderhalf jaar
GROU - Het informatieblaadje Op 'e Hichte van Boansterhim verdwijnt. Mededelingen van de gemeente keren terug in de Mid-Frieslander. Het college had juist voorgesteld om door te gaan met een uitgebreidere Op 'e Hichte. Een meerderheid van de commissie algemene zaken verwierp dit gisteren.
Anderhalf jaar geleden besloot Boansterhim om de bouwaanvragen en andere gemeentelijke informatie niet langer in de streekkrant te plaatsen. De Mid-Frieslander werd van een gratis huis-aan-huis- een abonnementskrant. Burgemeester en wethouders vreesden dat ze te weinig mensen zouden bereiken. De bestuurders hadden bovendien niet altijd zin om af te wachten wat journalisten over hun beslissingen melden en wilden daarom in een eigen krantje een eigen uitleg geven. Daarom was ook een Op 'e Hichte met meer pagina's voorgesteld. De raadscommissie stelde dat deze houding indruist tegen de principes van democratie en persvrijheid.
"It makket ek net safolle t wr de ynformaasje yn stiet, as wy maar goed s boadskip oerbringe kinne", antwoordde Dijkstra. Boarnsterhim krijgt per 1 januari een eigen internetpagina waar burgers ook met vragen terecht kunnen. Het maken van de 'site' kost de gemeente fl50.000.
begjin / begin.

Warga trotse koploper na zwaarbevochten zege op FC Oldemarkt
LEEUWARDEN - Warga is in de vierde klasse A na de tweede speelronde de trotse koploper. De ploeg van trainer Fokke de Vries is, na de zwaarbevochten 4-3 zege op Oldeboorn, de enige ploeg die twee keer gewonnen heeft.
NASCHRIFT WEBMASTER: is het nou Oldemarkt of Oldeboorn?
begjin / begin.

Werkende ouders negeren nieuwe buslijn Grou-Warten
GROU - De nieuwe buslijn Warten-Wergea-Grou is niet erg populair. Sinds de start 1 april zijn vijftig mensen opgestapt. Het rijk subsidieert de proef om ouders zonder auto makkelijker tussen kinderopvang, werk, huis en winkels te laten reizen. De gemeente Boarnsterhim zoekt uit waarom de inwoners het laten afweten. De lijn is op verzoek van de dorpsbewoners gestart.
Ambtenaar Pieter Engelsma denkt dat mensen het busje voorbij laten rijden omdat ze er nog niet aan gewend zijn. Ze pakken zoals voorheen de bus naar Leeuwarden die altijd al reed. Het busje rijdt drie keer per dag: 's morgens, rond twaalf uur en aan het eind van de middag. Een ritje kost fl2,50. De proef met de buslijn draait drie jaar.
begjin / begin.

Energiebesparingsplan in Us Doaprshus te Wergea
De vereniging Us Doarpshus wil op de energie kosten te besparen.
De kosten voor de verwarming van het gebouw zijn in de loop van de jaren opgelopen tot haast F10.000.- per jaar. Dit komt o.a. door de toeslagen op de energiedragers die door de regering worden opgelegd, door het verouderen van het hang- en sluitwerk, waardoor er door tocht veel warmte verloren gaat, en door een veelvuldiger gebruik van het gebouw.
Het is de bedoeling om de kieren bij ramen en deuren op bouwkundig verantwoorde wijze te dichten en om alle ramen te voorzien van thermopeenglas of dubbele ramen. Daarbij zal er om worden gedacht dat er aan het karakteristieke aanzien van het gebouw met zijn vele kleine ramen geen afbreuk zal worden gedaan. Dit laatste maakt wel dat de kosten hoger zullen uitvallen dan normaal bij het vervangen van enkel glas door thermopeeen o.i.d. het geval is.
Tevens zullen voorzieningen worden aangebracht waardoor het mogelijk zal worden de afzonderlijke ruimten ook afzonderlijk te verwarmen. Nu is het nog zo, dat als een lokaliteit of zaal in gebruik is het gehele gebouw moet worden verwarmd. Door het aanbrengen van regelbare afsluiters op strategische plaatsen in het verwarmingssysteem zal dit worden gerealiseerd.
Gehoopt en verwacht wordt een besparing van toch wel 50% te kunnen bewerkstellen door deze maatregelen.
Dit alles kost niet niks, dat is duidelijk. De kosten worden begroot op zo'n F35.000.- tot F 40.000.-. De vereniging kan dat bedrag zelf beslist niet ophoesten. Door een zuinig financieel beleid in de afgelopen jaren en daar waar nodig en mogelijk veel zelfwerkzaamheid kan de vereniging ca 20% zelf bijdragen aan de kosten. De rest moet komen van subsidiegevers. Voor de zomer zijn verschillende subsidiegevers aangeschreven.
Hieronder zijn o.a. de gemeente Boarnsterhim, de provincie Frysln, het Julianafonds e.a..
Heugelijk is dat het Julianafonds reeds F 5750.- heeft toegezegd. Het eerste schaap is over de dam en hopelijk blijft het hier niet bij. Het is helaas wel zo, dat als de subsidies tegenvallen, het energiebesparingsplan niet door zal gaan hoe graag de vereniging het ook wil en hoe noodzakelijk het eigenlijk ook is.
Wij, de vereniging Us Doarpshus, houdt u op de hoogte.
Het bestuur, 27 augustustus 2000.
begjin / begin.

In Wergea is zoals overal in Frysln op 15 juli gekaatst in het kader van het 'Simmer 2000 festijn'
Er is in Wergea gekaatst door jong en oud in "Frysln keatst", maar deze keer zetten we alleen de winnaars bij de jeugd in het zonnetje.
Op de foto zijn alle 1e 2e, 3e en 4e  prijswinnaars te zien in de verschillende leeftijdsklassen. 
 
(foto van Elisabeth Engwerda)
Winnaarsronde pupillen Verliezers ronde
1e prijs     Sjouke-Ridzert Veenstra en Johan Engwerda 1e prijs     Aukje Sinnema en Roelof Stuiver
2e prijs     Silke Mous en Femke Lantinga 2e prijs    Fenna Kerkstra en Yvonne Bijlsma
3e prijs     Jildou Kamsma en Karin de Boer 3e prijs     Pauline Meijers en Rindert Sinnema
              Tina Kats en Fons Heida 4e prijs     Trudy Mulder en Harm Stel
Schooljongens/meisjes  
1e prijs     Ronny Brouwer  
2e prijs     Maye Henk de Wolff  
begjin / begin.