Eeuwenlang is de Wargastervaart de kortste verbinding geweest tussen noord en zuid Friesland. Eertijds werd de route intensief bevaren door de beroepsscheepvaart, een soort kleine handelsvaart. De schepen werden voortbewogen door wind- en/of mankracht. De lading bestond vooral uit aardappelen en graan vanuit het noorden naar het zuiden en in omgekeerde richting werd vooral de brandstof turf vervoerd.

Wergea ligt heel centraal op de vaarroute. Veel schippers gingen er voor de wal om er inkopen te doen voor hun grote gezinnen. Al gauw breidde de bevolking van Wergea zich uit. Oliemolens verrezen, slagers, bakkers, schaatsenmakers en vele anderen probeerden een graantje van de welvaart mee te pikken. Daarnaast was er veel nijverheid aan huis. Winkeltjes voor touw, drank, petroleum, lijnkoeken, teer, enzovoort. Soms waren er wel twee zaakjes in één huis.

De vaart ligt er nog steeds. Maar nu wordt het water druk bevaren door de pleziervaart. In Wergea wordt de vaart gekruist door een drukke weg. Wergea is dus prima bereikbaar over het water en over de weg. Voor de pleziervaart zijn er uitstekende voorzieningen, zoals een mooie passantensteiger en een toiletgelegenheid.

Wergea is een eigentijds dorp met een rijke historie. De oude, met mooie doorkijkjes doorspekte, dorpskern nodigt uit tot een wandeling. De straatnamen vertellen dat in Wergea rond 1800 ds. Nieuwold, een bekend schoolhervormer en ds. De Stoppelaar, bekend van tientallen boeken en artikelen over de natuur en de Oude Venen woonden. In het dorp is ook een museum, vele oude monumenten en de beeldengroep van Afke's Tiental. Ondanks het naastgelegen Leeuwarden heeft de middenstand zich prima weten te handhaven. Kleine neringdoenden zijn er nog. Tijdens een wandeling door het dorp zult u ze zeker ontdekken.

Nieuwsgierig geworden?
Kom dan voor een middag, een dag of langer naar Wergea.
Het dorp van rust met zijn vriendelijke bewoners.

Bron: Toeristische informatie Wergea/Warga

Een kern waar pit in zit.

Met deze titel werd Wergea in maart 1991 bekroond door de Kon. Nederlandse Heidemaatschappij in verband met het vele werk, dat de Wergeasters hebben besteed aan "de Bidler". Deze titel past heel goed bij Wergea. De ondernemers in het dorp streven naar een herkenbare eigen positie. Wergea telt vele verenigingen en stichtingen op sport- en cultureel gebied en biedt zijn inwoners dus ruim gelegenheid tot ontspanning en zinvol bezig zijn.

De Wergeasters zijn "Brêgebidlers"

Vanwaar die naam "bedelaars bij de bruggen?" In "Bijdragen tot de plaatselijke geschiedenis" van Ph.H. Breuker wordt deze bijnaam voor het eerst gebezigd in het jaar 1832. De Wergeastervaart vormde vroeger en dat gedurende eeuwen, een onderdeel van de vrachtroute tussen Leeuwarden, Grouw en Sneek. Met name de vrijdagmarkt in Leeuwarden zorgde voor veel scheepvaartverkeer door Wergea. Zo'n 50 tot 60 boten passeerden op hun heenreis op donderdag de twee Wergeaster klapbruggen, die toen Zuider- en Noorderholt heetten. De eerste lag in het verlengde van de Gele Eker en vormde de overbrugging met de Kleine Buren. Het Noorderholt is nog steeds de brugverbinding tussen de Kerkbuurt en de Leeuwarderweg. Op vrijdagmiddag werd de route omgekeerd afgelegd, waarbij wéér tol betaald moest worden aan onze "brêgewippers". De wrevel van de schippers over deze geldinhalerij uitte zich in het kiezen van de scheldnaam "brêgebidlers", een naam waaronder de Wergeasters nu noch wijd en zijd bekend staan.

Bron: Dorpsgids Wergea